Brčko: Tužilaštvo odgovorilo Udruženju porodica srpskih nestalih i poginulih boraca i civila rata

Tužilaštvo Brčko distrikta odgovorilo je na zahtjev brčanskog Udruženja porodica srpskih nestalih i poginulih boraca i civila rata kojim se traže informacije o okolnostima ukopa posmrtnih ostataka osamnaest neidentificiranih lica, ekshumiranih i pronađenih na više lokacija u ovoj lokalnoj zajednici, izvršenog 3. jula na lokalitetu Gradskog mezarja Meraje u Brčkom.

Ukop posmrtnih ostataka 18 neidentificiranih lica, iz čijih posmrtnih ostataka je prethodno izolirana DNK, izvršen je na osnovu Uputstva glavnog tužioca Tužilaštva Bosne i Hercegovine za postupanje u procesu pregleda neidentificiranih posmrtnih ostataka i uvid u stanje u mrtvačnicama i kosturnicama u BiH, broj: A-509/11 od 27.4.2016. godine. Ovo uputstvo, izdato u skladu s članom 37. Zakona o krivičnom postupku BiH, dostavljeno je na postupanje Federalnom tužilaštvu FBiH, tada Republičkom tužilaštvu RS i Tužilaštvu Brčko distrikta BiH, te je na osnovu tog akta nastavljen proces pregleda stanja u mrtvačnicama/kosturnicma u Visokom, Tuzli, Sanskom Mostu, Odžaku, Modriči, Istočnom Sarajevu, Banjaluci i Srbcu. U dodatku “A” Uputstva – Faza pregleda, odjeljak IV (Neidentificirani posmrtni ostaci) određeno je da se posmrtni ostaci iz kojih je izolirana DNK, a nema podudaranja, i proteklo je najmanje godinu dana od dana sačinjavanja DNK izvještaja, imaju naredbom postupajućeg tužioca ukopati pod odgovarajući sudskim oznakama, ovisno o mjestu ekshumacije. O izvršenom ukopu 18 neidentificiranih lica, Tužilaštvo Distrikta sačinilo je izvještaj broj: A-RZ-24/2021 od  5.7.2021. godine, kojeg je saglasno Uputstvu podnijelo Tužilaštvu BiH.   

Kao što je najšira javnost obaviještena saopćenjem Tužilaštva Distrikta od 5.7.2021. godine, ukopu navedenih posmrtnih ostatataka prethodile su višegodišnje aktivnosti Tužilaštva i Policije Brčko distrikta BiH na njihovoj identifikaciji. Iako su u saradnji s Institutom za nestale osobe Bosne i Hercegovine preduzete sve neophodne radnje u tom pravcu, identitet posmrtnih ostataka nije bilo moguće utvrditi. Među ostalim uzrocima ove nemogućnosti, ključno je nesporno utvrđenje da se DNK profili ukopanih lica ne podudaruju s profilima uzetim od članova porodica koje traže nestale srodnike (iz reda svih nacionalnosti), pohranjenim u službenim evidencijama. Kako Tužilaštvo ne raspolaže drugim informacijama osim službenih, tako nije ni imalo, niti ima saznanja o informacijama na kojima se zasnivaju sumnje da se među ukopanim NN licima nalaze lica za kojima traga Udruženje porodica srpskih nestalih i poginulih boraca i civila rata, Opština Brčko, Brčko distrikt. U nedostatku apsolutno pouzdanih informacija o njihovom identitetu, nužno je uzeti u obzir činjenicu da su ukopani posmrtni ostataci 18 NN lica u najvećem broju ekshumirani iz sekundarne masovne grobnice u Goricama, te određen broj iz mezarja u Brezovom Polju, brčanskom naselju Meraje i drugim lokacijama u Brčkom na kojima su prethodno već pronalažene civilne žrtve rata bošnjačke nacionalnosti.

Konačno, kako je već napomenuto i prethodno javno saopćeno, iz ukopanih posmrtnih ostataka prethodno je izolirana DNK, čime je osiguran jedan od najvažnijih uslova njihove naknadne tačne identifikacije. U saradnji s Institutom i drugim nadležnim organima i institucijama, nastavit će se aktivnosti u pravcu utvrđivanja identiteta ukopanih, te posljedično tome daljnjem eventualnom postupanju saglasno propisima i utvrđenom konačnom činjeničnom stanju. U tom pravcu, udruženja i lica koja tragaju za nestalima pozvana su da konkretnim aktivnostima, kao što je davanje uzoraka krvi za provjeru podudaranja DNK pronađenih posmrtnih ostataka i njihovih srodnika, daju doprinos u ovom važnom postupku. S tim u vezi, Tužilaštvo Brčko distrikta BiH je, zajedno s ostalim institucionalnim partnerima, svakodobno na raspolaganju svim subjektima zainteresiranim za dati proces – navedeno je u odgovoru.